نظریه مشورتی شماره ۷/۹۶/۲۵۴۳ مورخ ۱۳۹۶/۱۰/۲۴

تاریخ نظریه: ۱۳۹۶/۱۰/۲۴
شماره نظریه: ۷/۹۶/۲۵۴۳
شماره پرونده: ۱۶۲۳-۱/۱۶۸-۹۶
استعلام:
با عنایت به اینکه مطابق ماده ۲۹۷ قانون آیین دادرسی کیفری دادگاه انقلاب برای رسیدگی به جرایم موجب مجازات مندرج در بندهای الف- ب- پ- و ت ماده ۳۰۲ همان قانون دارای رئیس و دو مستشار است که با دو عضو نیز رسمیت می یابد
۱- آیا منظور از مستشاران مورد ذکر در این ماده فقط مستشاران مختص دادگاه انقلاب است؟
۲- آیا ابلاغ داخلی ریاست کل دادگستری استان و یا ریاست دادگستری شهرستان بدون تصویب کمیسیون نقل و انتقالات قضات و صدور ابلاغ توسط ریاست محترم قوه قضاییه به مستشار دادگاه کیفری یک صلاحیت حضور در دادگاه انقلاب به عنوان مستشار دادگاه انقلاب میدهد؟
نظریه مشورتی اداره کل حقوقی قوه قضاییه:
اولا با توجه به تفکیک دادگاه های کیفری در ماده ی ۲۹۴ قانون آیین دادرسی کیفری مصوب ۱۳۹۲ و تعیین صلاحیت هر یک از دادگاه های کیفری به موجب مواد بعدی و با عنایت به مواد ۲۹۶ و ۲۹۷ این قانون که از جمله در مقام بیان ترکیب قضات دادگاه های کیفری یک و انقلاب میباشد، منظور از مستشار مذکور در ماده ی ۲۹۷ قانون مذکور، علی الاصول مستشار دادگاه انقلاب است و منظور از مستشار مذکور در ماده ی ۲۹۶ قانون موصوف، مستشار دادگاه کیفری یک است. بنابراین هر یک از دادگاه های فوق الذکر با توجه به صلاحیت و وظایف و اختیارات خود، دارای مستشار جداگانه و مخصوص به خود میباشند و بدوی بودن هر دو دادگاه کیفری یک و انقلاب موجب وحدت مستشاران آن ها نمی گردد.
ثانیا با توجه به مراتب مذکور، تعیین مستشار دادگاه کیفری یک به عنوان مستشار دادگاه انقلاب از سوی رئیس کل دادگستری استان و یا رئیس دادگستری شهرستان، فاقد وجاهت قانونی است و آن چه در تبصره ی ۲ ماده ی ۲۹۶ قانون آیین دادرسی کیفری مصوب ۱۳۹۲ با الحاقات و اصلاحات بعدی آمده است، یک امر استثنایی و خاص بوده که در محدوده آن قابل اعمال است.