نظریه مشورتی شماره ۷/۹۶/۲۴۵۰ مورخ ۱۳۹۶/۱۰/۱۶

تاریخ نظریه: ۱۳۹۶/۱۰/۱۶
شماره نظریه: ۷/۹۶/۲۴۵۰
شماره پرونده: ۱۶۵۶-۵/۳-۹۶
استعلام:
در صورتی که زوج دارای یک واحد آپارتمان یا منزل مسکونی مشاعی با زوجه بوده و فاقد مسکن مستقل دیگری باشد و از آنجا که این ملک مشاعی در صورت مفروز بودن جزء مستثنیات دین میباشد.
۱- آیا با توجه به فلسفه مستثنیات دین آپارتمان یا منزل مسکونی مشاعی بین زوجین نیز جز مستثنیات دین محسوب میشود یا خیر؟
۲- آیا در صورتی که زوج با شریک زوجه در استیفاء منفعت توافق نداشته باشند و ملک قابل افراز نباشد و از طریق دستور فروش فروخته شود ولی زوج در راستای تبصره ۲ ماده ۲۴ قانون نحوه اجرای محکومیت های مالی از طریق وجه حاصله از فروش مال مشاعی قصد تهیه مسکن نخستین را به صورت مفروز دارد آیا موضوع مشمول تبصره ۲ ماده ۲۴ قانون فوق بوده و وجه مزبور یا عوض آن جزء مستثنیات دین محسوب میشود یا خیر.
نظریه مشورتی اداره کل حقوقی قوه قضاییه:
۱- با عنایت به اینکه منزل مسکونی که عرفاً محل سکونت محکوم علیه تلقی شود، مستثنیات دین میباشد، بنابراین در فرض سوال، صرف نظر از اینکه محکوم له چه شخصی باشد، چنانچه منزل مسکونی محکوم علیه (زوج) عرفاً در شأن وی و محل سکونت او باشد، جزو مستثنیات دین است؛ گرچه وی فقط مالک مشاعی آن باشد.
۲- فروش مال مشاع در مواردی که قانوناً امکان افراز آن وجود ندارد، نیز به حکم قانون است، بنابراین هرگاه بخشی از مال مزبور جزء مستثنیات دین باشد، مشمول تبصره ۲ ماده ۲۴ قانون نحوه اجرای محکومیت های مالی است.