نظریه مشورتی شماره ۷/۹۳/۱۹۷۷ مورخ ۱۳۹۳/۰۸/۲۰

تاریخ نظریه: ۱۳۹۳/۰۸/۲۰
شماره نظریه: ۷/۹۳/۱۹۷۷
شماره پرونده: ۹۳-۱۲۷/۱-۱۸۷۹
استعلام:
اگر امکان دسترسی به نمونه امضائات مسلمالصدور به هیچ نحو به جز از طریق خواهان وجود نداشته باشد، آیا می توان خوانده را جهت ارائه نمونه امضائات مسلمالصدور اخطار نمود؟ اگر خوانده حضور نیافت و یا حضور یافت و صراحتا اعلام داشت حاضر نیست نمونه امضائات را ارائه نماید، آیا این امر قرینه بر صحت سند مورد انکار یا تردید میباشد یا خیر؟
نظریه مشورتی اداره کل حقوقی قوه قضاییه:
با توجه به اینکه بار اثبات و ارائه دلیل به عهده مدعی میباشد، وی باید نمونه امضائات مسلمالصدور خوانده را جهت رسیدگی به اصالت سند به دادگاه ارائه نماید، ولی دادگاه مطابق ماده ۱۹۹ قانون آیین دادرسی دادگاه های عمومی وانقلاب در امور مدنی میتواند جهت کشف حقیقت، هرگونه تحقیقی را که لازم باشد، رأساً انجام دهد؛ از جمله این که در صورت عدم دسترسی به امضائات مسلمالصدور خوانده، به وی اخطار نماید که نمونه امضائات مذکور را ارائه نماید. اما اگر وی از ارائه آن خودداری کند، صرف خودداری، قرینه برصحت ادعای خواهان نمیباشد. ولی اگر به رغم اقرار به این که اسناد مسلمالصدور را در اختیار دارد، از ارائه آن خودداری می کند، با توجه به ملاک ماده ۲۰۹ قانون آیین دادرسی دادگاه های عمومی و انقلاب در امور مدنی مصوب ۱۳۷۹، دادگاه میتواند آن را از جمله قرائن مثبته تلقی کند./ن