نظریه مشورتی شماره ۷/۹۲/۲۴۸۷ مورخ ۱۳۹۲/۱۲/۲۵

مورخ: ۲۵/۱۲/۹۲
نظریه شماره: ۲۴۸۷/۹۲/۷
شماره پرونده: ۱۸۸۲ – ۱/۱۸۶-۹۲
سوال:
قانون مجازات اسلامی مصوب۷۰ انواع مجازات ها را در پنج قسم حدوقصاص ودیه و تعزیر وبازدارنده احصاء وتعریف کرده بود به اینصورت که کتاب پنجم یعنی بخش تعزیرات و مجازات های بازدارنده نیز ضمیمه آن قانون وجزء آن قانون بود با تصویب قانون مجازات جدید احصاء مذکور به هم خورده وطبق ماده ۱۴ قانون مجازات جدید مجازات ها به۴نوع تقسیم وتعریف شده است وبا این تعریف مجازات های بازدارنده حذف شده است ولی در همین ماده ماده ۱۴ بیان کرده که در این قانون مجازات ها چهار قسم است حال سوال این است:
۱-با توجه به اینکه قانونگذار در این قانون از۴نوع مجازات صحبت به میان آورده و تعریف کرده وکتاب تعزیرات و مجازات های بازدارنده را که جزء و ضمیمه قانون سابق میباشد را نمی توان جزئی از این قانون به حساب آورد آیا تعریفی که ازمجازاتهای تعزیری منعکس در ماده ۱۸ قانون مجازات اسلامی مصوب ۹۲ بیان شده شامل مجازات های بازدارنده درسایر قوانین منجمله کتاب پنجم قانون مجازات اسلامی سابق نیز میشود یا خیر؟و به عبارتی دیگر ومصداقیتر بفرمایید آیا در وضع موجود مثلا مجازات های مربوط به قانون توزیع عادلانه آب یا مجازات مربوط به تصادفات رانندگی موضوع مواد۷۱۴ به بعد را میبایست جزء مجازات های تعزیری تلقی کرد یا مجازات های بازدارنده
۲- اگر جزء مجازات های تعزیری بدانیم با این حساب آیا ماده ۱۷۳ قانون آیین دادرسی در امورکیفری نسخ ضمنی شده است یا خیر.
نظریه مشورتی:
۱-در قانون مجازات اسلامی مصوب ۱۳۹۲ در بخش مجازات ها، عنوانی به نام مجازات بازدارنده وجود ندارد بر اساس ماده ۱۸ قانون مذکور،تعزیر مجازاتی است که مشمول عنوان حد، قصاص یا دیه نیست بنابراین مجازات جرایم اشاره شده در استعلام نیز از جمله مجازات های تعزیری است.
۲-با تصویب و لازم الاجرا شدن قانون مجازات اسلامی مصوب ۱۳۹۲، مقررات مرور زمان در مبحث چهارم از فصل یازدهم این قانون از ماده ۱۰۵ به بعد اعلام شده است که به موجب بند ت ماده ۱۱ قانون مذکور نسبت به جرایم سابق بر وضع قانون نیز فوراً اجراء میشود و توجهاً به ماده ۷۲۸ این قانون ماده ۱۷۳ قانون آیین دادرسی دادگاه های عمومی و انقلاب در امور کیفری به لحاظ مغایرت با این مقررات، نسخ شده است.