نظریه مشورتی شماره ۷/۱۴۰۲/۲۶۱ مورخ ۱۴۰۲/۰۶/۰۴

تاریخ نظریه: ۱۴۰۲/۰۶/۰۴
شماره نظریه: ۷/۱۴۰۲/۲۶۱
شماره پرونده: ۱۴۰۲-۸۸-۲۶۱ح
استعلام:
با توجه به قسمت اخیر تبصره یک ماده ۲۱ مکرر قانون صدور چک (اصلاحی ۱۳۹۷) که مقرر میدارد: «ثبت انتقال چک در سامانه صیاد جایگزین پشت نویسی چک خواهد بود»، خواهشمند است به پرسش های زیر پاسخ دهید:
۱- آیا همچنان مسئولیت تضامنی دارندگان چک که آن را با ثبت در سامانه صیاد به شخص ثالث منتقل می کنند (با وجود دیگر شرایط قانونی) همراه با صادرکننده چک به قوت خود باقی است؟
۲- نحوه ضمانت از چک های موضوع این قانون چگونه است؟
نظریه مشورتی اداره کل حقوقی قوه قضاییه:
۱- اولاً، قانون صدور چک مصوب ١٣٩٧ (اصلاحی ۱۳۹۷/۸/۲۳ و ۱۴۰۰/۱/۲۹) در مقام تغییر اساسی در مقررات قانون تجارت و اصول حاکم بر اسناد تجاری نمیباشد و صرفاً شیوه انتقال چک را جایگزین شیوه انتقال در قانون تجارت مصوب ۱۳۱۱ نموده است.
ثانیاً، به موجب تبصره یک (اصلاحی ۱۴۰۰/۱/۲۹) ماده ۲۱ مکرر قانون یادشده، ثبت انتقال در سامانه صیاد جایگزین پشت نویسی چک خواهد شد. بر این اساس، صرفاً پشت نویسی که به طریق مقرر در این قانون انجام شود، معتبر است و صادرکننده و ظهرنویسان که نام آنان به عنوان صادرکننده و ظهرنویس در سامانه صیاد ثبت شده است، وفق ماده ۲۴۹ قانون تجارت مصوب ۱۳۱۱ در برابر دارنده مسئولیت تضامنی دارند.
۲- به موجب تبصره یک (اصلاحی ۱۴۰۰/۱/۲۹) ماده ۲۱ مکرر قانون یادشده، ثبت انتقال چک صرفاً از طریق سامانه صیاد انجام میگیرد و این فرایند جایگزین شیوه صدور و انتقال چک به نحو مذکور در قانون تجارت مصوب ۱۳۱۱ شده است؛ این در حالی است که مقنن در اصلاحات قانون صدور چک مصوب ۱۳۵۵ با اصلاحات و الحاقات بعدی، راجع به شیوه ضمانت از صادرکننده یا ظهرنویسان مقرره ای بیان نکرده و حکم خاصی ندارد؛ بر این اساس، همچنان ضمانت برابر مقررات قانون تجارت انجام میگیرد و ثبت آن در سامانه صیاد الزامی نیست.