ماده ۱ قانون نفت مصوب ۱۳۵۳

ماده ۱ – اصطلاحات و تعبیرات:
اصطلاحات و کلمات زیر هر کجا که در این قانون به کار برده شود شامل تعاریف و مفاهیم مشروح در این ماده خواهد بود.
«نفت» عبارت است از نفت خام، گاز طبیعی، اسفالت و کلیه هیدروکربورهای مایع اعم از آنکه بحالت طبیعی یافت شود و یا به وسیله عملیات مختلف از نفت خام و گاز طبیعی جدا شود و نیز هر فرآورده مهیای استفاده یا نیمه تمامی که از مواد مزبور به وسیله تبدیل گاز به مایع یا تصفیه یا عمل شیمیائی یا هرگونه طریقه دیگری اعم از آنچه اکنون معمول است و آنچه در آینده معمول شود به دست آید.
«منابع نفتی» عبارت است از کلیه منابع و ذخایر زیرزمینی دارای نفت اعم از اینکه در خشکی یا در مناطق دریائی واقع شده باشد.
«مناطق دریائی» عبارت است از آبهای داخلی و ساحلی و فلات قاره.
«عملیات نفتی» اعم است از کلیه عملیات مربوط باکتشاف، توسعه، بهره برداری، پالایش، حمل و نقل، پخش و خرید و فروش نفت.
«طرف قرارداد» عبارت است از هر شخصی که طبق مقررات این قانون قرارداد پیمانکاری یا مشارکت یا فروش نفت با شرکت ملی نفت ایران امضا کرده باشد.
«شخص» عبارت است از شخص یا اشخاص طبیعی یا حقوقی لیکن در این قانون عنوان شخص به شرکت ملی نفت ایران و شرکت های فرعی آن اطلاق نمی شود.
«قرارداد پیمانکاری» عبارت از قراردادی است که به موجب آن طرف قرارداد مسئولیت اجرای برخی از عملیات نفتی را در ناحیه معینی از طرف شرکت ملی نفت ایران و به نام آن شرکت بر طبق مقررات این قانون بر عهده میگیرد.
«قرارداد مشارکت» عبارت است از قراردادی که در اجرای بند ۳ ماده ۳ این قانون منعقد گردد.
«قرارداد فروش» عبارت است از قراردادی که به موجب مقررات ماده ۱۲ این قانون منعقد گردد.
«پیمانکار کل» عبارت از شرکتی است که به موجب بند ۳ ماده ۸ این قانون اجرای عملیات و انجام تعهدات مقرر در قرارداد پیمانکاری را بر عهده میگیرد.
«پذیره» عبارت است از وجه معینی که هنگام عقد قرارداد پیش بینی میشود و یکجا یا بدفعات و در طی مراحلی توسط طرف قرارداد بشرکت ملی نفت ایران پرداخت میگردد.
«بخش نفتی» عبارت است از هر یک از تقسیماتی که شرکت ملی نفت ایران به موجب ماده ۴ این قانون برای خشکی و یا مناطق دریائی تعیین کرده باشد.
«ناحیه» اعم است از کل یا هر قسمت از ناحیه یا نواحی که به موجب قراردادی برای اجرای عملیات اکتشاف و توسعه تخصیص داده میشود.