ماده ۱ قانون تعیین تکلیف اراضی مزروعی و اعیان مستحدث از طرف اشخاص در دهات و مزارع خالصه مصوب ۱۳۵۴

ماده ۱ – در مورد متصرفان اراضی خالصه و همچنین صاحبان اعیانی احداثی در املاک خالصه موضوع قسمت اخیر مواد ۳ و ۴ و تبصره یک ماده ۴قانون انحلال بنگاه خالصجات به ترتیب زیر اقدام خواهد شد:
الف – از اراضی مورد تصرف اشخاص تا تاریخ ۲۳۰ر۴ر۱۳۴۶ با رعایت ۷۵ درصد لیتر آب منظم در ثانیه برای هر دو هکتار زمین (یک هکتار تحت کشت یک هکتار آیش) و به شرط آنکه میزان سطح کل در هر منطقه از حد نصاب مذکور در ماده ۴۵ آیین نامه اصلاحات ارضی و به شرح زیر تجاوزننماید به متصرف فروخته خواهد شد:
۱ – اراضی شالیزار استانهای گیلان و مازندران بیست هکتار.
۲ – حومه شهرهای تهران، ورامین، دماوند، شهرری، شمیران، کرج سی هکتار.
۳ – سایر اراضی و دهات تابع شهرستانهای مذکور در بند ۲ هفتاد هکتار.
۴- حومه مراکز استانها باستثناء کرمان – سنندج – زاهدان پنجاه هکتار.
۵ – شهرستانهای گرگان – گنبد – اراضی دشت مغان و اراضی غیر شالیزار استانهای گیلان و مازندران چهل هکتار.
۶ – خوزستان – بلوچستان – سیستان یکصد و پنجاه هکتار.
۷ – سایر نقاط صد هکتار.
بهر حال مجموع مساحت اراضی که طی یک قرارداد مزارعه کاری واگذار شود با رعایت محدودیت حد نصاب فوق برای هر نفر نمی تواند از پانصدهکتار تجاوز نماید.
ب – بهای اراضی که مساحت آن به ترتیب بالا برای واگذاری تعیین میشود و همچنین بهای عرصه اعیانی هائی که تا تاریخ ۲۰ر۴ر۱۳۴۶ وسیله اشخاص بهر مقدار احداث گردیده باشد توسط هیات مذکور در ماده ۳ این قانون تعیین میگردد.
حداکثر عرصه اعیان در مورد ساختمان معادل ده برابر زیر بنای آن خواهد بود.
ج – متصرفان اراضی آبی و همچنین صاحبان اعیانی مذکور در ماده بالا مکلفند ظرف شش ماه از تاریخ ابلاغ نتیجه ارزیابی برای خرید اراضی مزروعی داخل در حد نصاب و عرصه اعیانی احداثی سند انتقال را امضا کنند.
تبصره ۱ – نحوه پرداخت بها با توافق وزارت تعاون و امور روستاها تعیین میگردد و بهر صورت مدت اقساط نمی تواند از پنجسال تجاوز نماید.
تبصره ۲ – در صورتی که متصرفان اراضی خالصه یا صاحبان اعیانی ظرف مهلت مقرر برای انتقال ملک اقدام ننماید وزارت تعاون و امور روستاها حقوق متصرفین اراضی و ارزش اعیان احداثی آنانرا بر اساس مفاد ماده ۳ این قانون ارزیابی و ضمن خلع ید از ملک و انتقال آن به دولت ارزش حقوقو اعیان مذکور در بالا را بصاحب حق نقداً پرداخت و یا به نام او در صندوق ثبت تودیع خواهند کرد.
تبصره ۳ – از اراضی خالصه مازاد بر حد نصاب ماده مذکور در بالا طبق تشخیص و اعلام ادارات تعاون و امور روستاهای محلی وسیله مامورین ژاندارمری خلع ید میگردد تا نسبت بآنها طبق مقررات ماده ۲ این قانون عمل شود.
تبصره ۴ – اراضی خالصه خوزستان موضوع تبصره یک ماده ۴ قانون انحلال بنگاه خالصجات که تا تاریخ تصویب این قانون بمتصرفین واگذارنشده است بدون رعایت نصاب مذکور در بالا مشمول مقررات این ماده خواهد بود.