آیین نامه بیمه اجتماعی روستاییان و عشایر
هیا ت و زیران در جلسه مورخ ۱۳۸۳/۱۱/۴ بنا به پیشنهاد شماره ۶۹۸۲/۱۰۰ مورخ ۱۳۸۳/۱۰/۲۶ و زارت رفاه و تا مین اجتماعی و به استناد تبصره (۲) ماده (۳) و بند (د) ماده (۳) قانون ساختار نظام جامع رفاه و تا مین اجتماعی – مصوب ۱۳۸۳ – آیین نامه بیمه اجتماعی رو ستاییان و عشایر را به شرح زیر تصویب نمود:
بخش او ل
– تعاریف
ماده ۱ (اصلاحی ۱۳۸۴/۰۴/۱۲)
– در این آیین نامه، اصطلاحات زیر در معانی مشرو ح مربوط به کار می رو ند:
الف – رو ستایی: کسی که به طور ثابت در رو ستا ساکن است. تعریف رو ستا مطابق قانون تعاریف و ضوابط تقسیمات کشوری – مصوب ۱۳۶۲ – میباشد.
ب – عشایر: ساکنان بخش عشایری موضوع ماده (۵) قانون تعاریف و ضوابط تقسیمات کشوری -مصوب ۱۳۶۲-
پ – منطقه: کل یا قسمتی از رو ستاها یا بخشهای عشایری یک یا چند استان.
ت – بیمه شده: سرپرست خانوار که با پرداخت مبالغی به عنوان حق بیمه، حق استفاده از مزایای مقرر را دارد.
ث – حق بیمه: درصدی از درآمد مقطوع رو ستاییان یا عشایر هر منطقه که به حکم این آیین نامه و از بابت هر بیمه شده به صندو ق پرداخت میگردد.
ج – بیماری: و ضع غیرعادی جسمی یا رو حی که انجام خدمات درمانی را ایجاب می کند.
چ – حادثه: اتفاقی پیش بینی نشده که تحت تا ثیر عامل یا عوامل خارجی به صورت ناگهانی رخ میدهد و موجب صدمه بر جسم یا رو آن بیمه شده میگردد.
ح – از کارافتادگی کلی: عبارت است از کاهش قدرت کار بیمه شده در نتیجه بیماری یا حادثه به نحوی که پس از انجام خدمات درمانی و توانبخشی طبق نظریه کمیسیونهای پزشکی توانایی کار خود را شصت و شش درصد (۶۶%) یا بیشتر از دست داده باشد.
خ – پیری: حالت بیمه شده ای که بیش از ۶۵ سال تمام داشته باشد.
د – مستمری: و جهی که طبق شرایط مقرر به منظور جبران قطع تمام یا قسمتی از درآمد مقطوع به بیمه شده و درصورت فوت او برای تا مین معیشت بازماندگان و ی به آنان پرداخت میشود.
ذ – صندو ق: صندو ق بیمه اجتماعی رو ستاییان و عشایر و ابسته به و زارت رفاه و تا مین اجتماعی.
بخش دو م
– مشمولان
ماده ۲
– کلیه افراد رو ستایی و عشایر سرپرست خانوار و نیز دریافت کنندگان مستمریهای پیری، ازکارافتادگی کلی و فوت مشمول این آیین نامه میباشند.
تبصره (الحاقی ۱۳۸۹/۰۶/۱۴)
– با توجه به اختیاری بودن عضویت در صندوق، حداکثر سن ابتدای عضویت برای مردان و زنان سرپرست خانوار پنجاه سال تعیین میگردد.
ماده ۳ (منسوخ ۱۳۸۴/۰۴/۱۲)
– حداکثر سن برای عضویت در صندو ق برای مردان ۵۰ سال و برای زنان ۴۵ سال تعیین میگردد. در مورد مشمولانی که طبق مقررات سوابق پرداخت حق بیمه در سایر صندو قها داشته باشند و آن را مطابق مقررات به این صندو ق منتقل کنند، به ازای هر سال سابقه انتقالی، یک سال به سن مزبور اضافه خواهد شد.
ماده ۴
– رو ستاییان یا عشایری که در تاریخ لازم الاجرا شدن این آیین نامه مشمول مقررات سایر صندو قها و یا نظامهای بیمه ای دیگر میباشند، از شمول مقررات این آیین نامه مستثنی و همچنان تابع صندو ق متبوع خود خواهند بود.
ماده ۵
– نقل و انتقال سوابق پرداخت حق بیمه بیمه شدگان مشمول این آیین نامه به صندو قهای بیمه ای دیگر و بالعکس تابع قوانین و مقررات مربوط به نقل و انتقال بین صندو قها خواهد بود.
ماده ۶ (اصلاحی ۱۳۸۴/۰۴/۱۲)
– گسترش و تعمیم بیمه به رو ستاییان و عشایر و برحسب مناطق یا مشاغل با پیشنهاد هیا ت مدیره صندو ق و تصویب و زیر رفاه و تا مین اجتماعی براساس قراردادی خواهد بود که بین صندو ق و بیمه شده تنظیم میگردد. ضوابط مربوط و نمونه قرارداد بیمه همگانی رو ستاییان و عشایر با پیشنهاد هیا ت مدیره و تا یید و زارت رفاه و تا مین اجتماعی به تصویب شورای عالی رفاه و تا مین اجتماعی می رسد.
بخش سوم
– منابع مالی
ماده ۷
– منابع مالی برنامه بیمه اجتماعی رو ستاییان و عشایر به شرح زیر میباشد:
الف – ۵% درآمد مقطوع مبنای محاسبه حق بیمه منطقه به عنوان حق بیمه سهم بیمه شده و دو برابر آن به عنوان سهم و کمک دو لت.
ب – سهم دو لت بابت بیمه خدمات درمانی
پ – سود حاصل از سرمایه گذاری و جوه و ذخایر متعلق به صندو ق
ت – کمکها و هدایا و سایر منابع موضوع ماده (۷) قانون ساختار نظام جامع رفاه و تا مین اجتماعی.
ماده ۸ (اصلاحی ۱۳۸۴/۰۴/۱۲)
– در سالهایی که به تشخیص مراجع ذی صلاح خشکسالی در منطقه یا رو ستایی اعلام میگردد و یا در مواقع برو ز حوادث غیرمترقبه و آفت زدگی و یا مرگ و میر دام تا رفع عوارض ناشی از آن موجب بیکاری و ناتوانی بیمه شده در پرداخت حق بیمه گردد، سهم مشارکت رو ستاییان و عشایر در آن منطقه یا رو ستا حسب اعلام و زارت رفاه و تا مین اجتماعی و تا یید شورای عالی رفاه و تا مین اجتماعی برعهده دو لت خواهد بود.
ماده ۹
– نحوه تعیین منطقه، درآمد مقطوع رو ستاییان و عشایر هر منطقه، نحوه و صول حق بیمه و مشارکت دستگاهها و نهادهای مستقر در رو ستا و نیز استفاده از خدمات موسسات کارگزاری براساس ضوابطی خواهد بود که توسط و زارت رفاه و تا مین اجتماعی با همکاری دستگاه های ذی ربط تهیه و به تصویب شورای عالی رفاه و تا مین اجتماعی می رسد.
بخش چهارم
– تعهدات
ماده ۱۰ (اصلاحی ۱۳۸۴/۰۴/۱۲)
– تعهدات موضوع این آیین نامه شامل موارد بیمه ای از جمله موارد زیر میباشد:
الف – خدمات درمانی (بیماریها، حوادث و سوانح)
ب – پیری
پ – فوت
ت – از کارافتادگی
ث – بیکاری
تبصره – میزان حق بیمه، ضوابط و شرایط برخورداری از بیمه بیکاری براساس پیشنهاد و زارت رفاه و تا مین اجتماعی و تصویب هیا ت و زیران خواهد بود.
ماده ۱۱
– بیمه شده با پرداخت ۱۰% حق بیمه سرانه خدمات درمانی مصوب هیا ت و زیران دفترچه بیمه خدمات درمانی دریافت خواهد نمود و بقیه سرانه به عنوان کمک و سهم دو لت توسط دو لت پرداخت خواهد شد.
ماده ۱۲
– نحوه پرداخت فرانشیز در خدمات سرپایی و بستری و سایر موارد تابع مقررات موجود خواهد بود.
ماده ۱۳
– و زارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی مکلف است همچنان نسبت به ارایه خدمات بهداشتی و درمانی مقرر به رو ستاییان و عشایر طبق مقررات اقدام نماید و تحت پوشش بودن افراد طبق این آیین نامه، مانع از برخورداری از خدمات مزبور نخواهد بود.
ماده ۱۴ (اصلاحی ۱۳۸۴/۰۴/۱۲)
– بیمه شدگانی که طبق نظر پزشک معالج غیر قابل علاج تشخیص داده می شوند پس از انجام خدمات درمانی و خدمات توانبخشی، چنانچه طبق نظر کمیسیونهای پزشکی توانایی کار خود را شصت و شش درصد (۶۶%) و بیشتر از دست بدهند، ازکارافتاده کلی شناخته می شوند.
ماده ۱۵ (اصلاحی ۱۳۸۴/۰۴/۱۲)
– نحوه تشکیل کمیسیونهای پزشکی، تعیین میزان درصد از کارافتادگی در بدو و رو د و نیز جهت پرداخت مستمری به موجب آیین نامه ای خواهد بود که به پیشنهاد هیا ت مدیره صندو ق، تا یید و زارت رفاه و تا مین اجتماعی و تصویب شورای عالی رفاه و تا مین اجتماعی خواهد رسید.
ماده ۱۶
– برخورداری از مستمری ازکارافتادگی کلی ناشی از کار بدو ن در نظر گرفتن مدت پرداخت حق بیمه و ازکارافتادگی کلی ناشی از بیماری یا حادثه غیرناشی از کار مستلزم داشتن حداقل یک سال سابقه پرداخت حق بیمه متضمن ۹۰ رو ز ظرف یک سال قبل از و قوع حادثه غیرناشی از کار یا شرو ع بیماری خواهد بود.
ماده ۱۷
– در صورتی که بیمه شده بیش از ۶۵ سال تمام سن داشته باشد، با داشتن حداقل ۱۵ سال سابقه پرداخت حق بیمه مشمول دریافت مستمری پیری خواهد بود.
ماده ۱۸
– درصورت فوت بیمه شده و یا دریافت کننده مستمری پیری و ازکارافتادگی کلی، بازماندگان و اجد شرایط و ی از مستمری بازماندگان برخوردار خواهند شد.
ماده ۱۹ (اصلاحی ۱۳۸۴/۰۴/۱۲)
– میزان مستمری به شرح زیر میباشد:
الف – میزان مستمری ازکارافتادگی کلی، مستمری پیری و مستمری بازماندگان بیمه شده متوفی عبارتست از(۳۰/۱) میانگین درآمد مبنای محاسبه حق بیمه ظرف دو سال آخر پرداخت حق بیمه هر منطقه ضرب در سنوات پرداخت حق بیمه.
ب – در مورد مستمری بگیران ازکارافتاده کلی و پیری، میزان مستمری قابل پرداخت به بازماندگان و اجد شرایط معادل مستمری حین فوت خواهد بود.
پ – در هر حال میزان مستمری ازکارافتادگی کلی، پیری و مجموع مستمری بازماندگان نباید از (۳/۲) درآمد مقطوع مبنای محاسبه حق بیمه هر منطقه در سال استحقاق دریافت مستمری کمتر باشد.
ت – میزان مستمریهای موضوع این آیین نامه هر سال مطابق با نرخ تورم اعلام شده توسط بانک مرکزی ایران ترمیم میگردد.
ث – افراد خانواده بیمه شده برای استفاده از خدمات درمانی و مستمری بازماندگان و سهم مستمری هر یک از بازماندگان و اجد شرایط و نیز تعیین بازماندگان و اجد شرایط مطابق قانون تا مین اجتماعی و تغییرات و اصلاحات بعدی آن خواهد بود.
بخش پنجم
– ساختار، و ظایف و ارکان
ماده ۲۰ (اصلاحی ۱۳۸۴/۰۴/۱۲)
– صندو ق به عنوان یک موسسه دو لتی مستقل دارای شخصیت حقوقی و استقلال مالی و اداری و استخدامی بوده و طبق ضوابط و مقررات مورد عمل خود و ظایف زیر را برعهده دارد:
الف – تعمیم و گسترش بیمه رو ستاییان و عشایر به افراد مشمول.
ب – جمع آو ری و تمرکز کلیه و جوه موضوع صندو ق.
ج – سرمایه گذاری و بهره برداری از و جوه جاری و ذخیره شده.
د – انجام تعهدات موضوع این آیین نامه.
ماده ۲۱
– سازمان بیمه خدمات درمانی براساس ضوابطی که توسط و زارت رفاه و تا مین اجتماعی پیشنهاد و به تصویب شورای عالی رفاه و تا مین اجتماعی خواهد رسید، به عنوان کارگزار، امور اجرایی مربوط به بیمه خدمات درمانی رو ستاییان را عهده دار خواهد بود.
ماده ۲۲
– ارکان صندو ق مطابق ماده (۱۷) قانون ساختار نظام جامع رفاه و تا مین اجتماعی خواهد بود.
ماده ۲۳
– هیا ت امنا مرکب از۱۱ نفر عضو به ترتیب مذکور در ماده (۱۷) قانون ساختار نظام جامع رفاه و تا مین اجتماعی با ریاست و زیر رفاه و تا مین اجتماعی خواهد بود. و ظایف و اختیارات هیا ت امنا به شرح زیر خواهد بود:
الف – پیشنهاد خط مشیها و برنامه های صندو ق به و زارت رفاه و تا مین اجتماعی.
ب – پیشنهاد بودجه سالیانه صندو ق به و زارت رفاه و تا مین اجتماعی.
پ – بررسی و تصویب تشکیلات سازمانی صندو ق به پیشنهاد هیا ت مدیره و ارسال آن به سازمان مدیریت و برنامه ریزی کشور جهت تا یید نهایی.
ت – تعیین حقوق و مزایای اعضای هیا ت مدیره و هیا ت نظارت در چارچوب قانون.
ث – تصویب آیین نامه های معاملاتی، مالی و استخدامی صندو ق در چارچوب قانون.
ماده ۲۴
– ترکیب هیا ت مدیره و هیا ت نظارت و نحوه انتخاب مدیرعامل و اعضای هیا ت مدیره و هیا ت نظارت مطابق قانون ساختار نظام جامع رفاه و تا مین اجتماعی و اصلاحات بعدی آن خواهد بود. احکام انتصاب رئیس هیا ت مدیره، مدیرعامل و رئیس هیا ت نظارت توسط و زیر رفاه و تا مین اجتماعی صادر خواهد شد.
ماده ۲۵
– ترازنامه سالانه و گزارش مالی باید حداکثر تا شهریورماه سال بعد به هیا ت امنا و و زارت رفاه و تا مین اجتماعی ارسال گردد. هیا ت مدیره موظف است ظرف حداکثر ۳۰ رو ز از تاریخ و صول نظرات هیا ت نظارت را بررسی و توجیهات خود را به هیا ت امنا و و زارت مذکور تقدیم نماید.
ماده ۲۶
– جمع هزینه های اداری و مدیریت و حقوق و مزایای کارکنان نبایستی از ۵% کل درآمد های صندو ق تجاو ز نماید.
محمد رضا عارف – معاون اول رئیس جمهور