آیین نامه اجرایی قانون نظام جامع آموزش و تربیت فنی، حرفه ای و مهارتی

هیات وزیران در جلسه ۱۳۹۷/۱۱/۲۴ به پیشنهاد شماره ۱۷۹۱۸۵ مورخ ۱۳۹۷/۴/۱۶ سازمان برنامه و بودجه کشور و به استناد ماده (۱۱) قانون نظام جامع آموزش و تربیت فنی، حرفه ای و مهارتی – مصوب ۱۳۹۶ -، آیین نامه اجرایی قانون مذکور را به شرح زیر تصویب کرد:
ماده ۱
– در این آیین نامه اصطلاحات زیر در معانی مشروح مربوط به کار می روند:
الف
– قانون: قانون نظام جامع آموزش و تربیت فنی، حرفه ای و مهارتی – مصوب ۱۳۹۶ -.
ب
– نظام: نظام آموزش و تربیت فنی، حرفه ای و مهارتی، موضوع بند (۲) ماده (۲) قانون.
پ
– شورای عالی: شورای عالی آموزش و تربیت فنی، حرفه ای و مهارتی، موضوع بند (۴) ماده (۲) قانون.
ت
– کارگروه های تخصصی: کارگروه های ذیل شورای عالی.
ث
– مرکز سنجش: مرکز سنجش آموزش و تربیت فنی، حرفه ای و مهارتی و تعیین صلاحیت های حرفه ای، موضوع بند (۵) ماده (۲) قانون.
ج
– دستگاه های مجری: دستگاه های مجری آموزش و تربیت فنی، حرفه ای و مهارتی، موضوع بند (۷) ماده (۲) قانون.
چ
– دبیرخانه: دبیرخانه شورای عالی.
ماده ۲
– به منظور تحقق اهداف نظام، مندرج در ماده (۱) قانون، شورای عالی بدون ایجاد تشکیلاتی جدید با ترکیب تعیین شده در ماده (۶) قانون تشکیل میشود.
تبصره ۱ (اصلاحی ۱۳۹۸/۰۱/۲۸)
– وزیر دفاع و پشتیبانی نیروهای مسلح طبق تبصره (۳) ماده (۶) قانون به دعوت رئیس شورا در جلسات شورا حضور می یابد.
تبصره ۲
– در اجرای تبصره (۱) ماده (۶) قانون، سه نفر صاحب نظر و متخصص دارای حداقل (۱۰) سال سابقه کار در حوزه آموزش و تربیت فنی، حرفه ای و مهارتی و تجربیات بازار کار، انتخاب می شوند.
تبصره ۳
– وزیر تعاون، کار و رفاه اجتماعی در غیاب رئیس شورا جلسات را اداره می کند.
تبصره ۴
– شورای عالی حداقل هر دو ماه یک بار تشکیل جلسه خواهد داد.
تبصره ۵
– آیین نامه نحوه تشکیل و اداره جلسات شورای عالی، توسط دبیرخانه شورا تهیه و به تصویب شورای عالی می رسد.
ماده ۳
– وظایف و اختیارات شورای عالی به شرح زیر است:
الف
– هماهنگی در سیاست گذاری، تنظیم گری و راهبری نظام در چهارچوب اسناد بالادستی.
ب
– برقراری تعامل بین دستگاه های مجری، بنگاه های اقتصادی و تشکل های صنفی.
پ
– ایجاد هماهنگی و نظارت بر تخصیص منابع و تسهیلات به دستگاه های مجری.
ت
– بررسی پیشنهاد اصلاح ساختارها و بازنگری در قوانین و مقررات مرتبط با آموزش و تربیت فنی، حرفه ای و مهارتی جهت ارایه به مراجع قانونی ذی ربط.
ث
– تصویب استانداردهای آموزش، ارزشیابی و شایستگی حِرف بر اساس نسخه استانداردهای ملی و بین المللی طبقه بندی حِرف و مشاغل.
ج
– تصویب ساز و کارهای لازم جهت مشارکت بهره برداران در کلیه مراحل و فرایندهای آموزشی و تربیتی.
چ
– طراحی و نظارت بر اجرای نظام صلاحیت حرفه ای و نظارت بر آموزش و تربیت فنی، حرفه ای و مهارتی.
ح
– تایید چهارچوب صلاحیت حرفه ای ملی، موضوع ماده (۷) قانون و ارایه آن به هیات وزیران برای تصویب.
خ
– تایید ساز و کارهای لازم مربوط به آموزش و تربیت افراد جهت کسب شایستگی های نوآوری و کارآفرینی، موضوع تبصره بند (۱۰) ماده (۱) قانون و ارایه آن به هیات وزیران برای تصویب.
د
– تصویب ساز و کار ارتباط بین مدارک و گواهینامه های صلاحیت حرفه ای مبتنی بر چهارچوب صلاحیت حرفه ای ملی.
ذ
– تصویب ضوابط تحرک پذیری افقی و عمودی در گروههای بزرگ شغلی تا سطوح بالای صلاحیت حرفه ای و آموزشی در چهارچوب صلاحیت حرفه ای ملی.
ر
– بررسی و تصویب ضوابط و معیارهای تشکیل مراکز سنجش با لحاظ نقش نظام های حرفه ای.
ز
– تهیه و تصویب دستورالعمل پایش نظام و ارایه گزارش به مراجع ذی صلاح.
ژ
– بررسی و تصویب آیین نامه تعیین انجمن های علمی حرفه ای، اتحادیه ها و صنوف حرفه ای و شغلی جهت عضویت در ارکان نظام.
س
– تصویب دستورالعمل های اجرایی مورد نیاز در چهارچوب قانون.
ماده ۴
– دبیر شورای عالی با پیشنهاد وزیر تعاون، کار و رفاه اجتماعی از بین مدیران مجرب دستگاه های اجرایی توسط معاون اول رئیس جمهور (بدون حق رای) منصوب میشود.
ماده ۵
– وظایف دبیرخانه به شرح زیراست:
الف
– برنامه ریزی و هماهنگی تشکیل جلسات شورای عالی و کارگروه های تخصصی.
ب
– پشتیبانی علمی، پژوهشی و کارشناسی برای اتخاذ تصمیمات و وضع مصوبات شورای عالی با استفاده از نظرات کارگروه های تخصصی و صاحب نظران.
پ
– نظارت مستمر بر حسن اجرای مصوبات شورای عالی و نظارت بر کارگروه های تخصصی و مستندسازی فعالیت ها.
ت
– تهیه گزارش ارزیابی عملکرد دستگاه های مجری، کارگروه های تخصصی و مراکز سنجش و ارایه آن به شورای عالی.
ث
– دریافت پیشنهاد دستگاه ها در خصوص پیش نویس آیین نامه ها، دستورالعمل ها و سایر مقررات موضوع قانون جهت طرح و بررسی در کارگروه های تخصصی.
ج
– تعامل با مراکز بین المللی به منظور هماهنگی، تبادل و بهره گیری از ظرفیت های آنها در استقرار نظام.
چ
– سایر امور محول شده از سوی شورای عالی.
تبصره ۱
– دبیرخانه با استفاده از نیرو و امکانات موجود در وزارت تعاون، کار و رفاه اجتماعی مستقر میشود.
تبصره ۲
– دبیرخانه میتواند از ظرفیت های موجود دستگاه های ذی ربط با رعایت قوانین و مقررات مربوط استفاده کند.
ماده ۶
– به منظور پیشبرد اهداف و انجام وظایف شورای عالی، کارگروه های تخصصی به شرح زیر بدون ایجاد تشکیلات جدید اداری زیر نظر شورای عالی تشکیل می شوند:
الف
– کارگروه تخصصی راهبری و هماهنگی در سیاست گذاری.
ب
– کارگروه تخصصی صلاحیت حرفه ای.
پ
– کارگروه تخصصی نظارت و سنجش.
تبصره
– آیین نامه داخلی کارگروه های تخصصی از جمله نحوه تشکیل جلسات و انتخاب روسا و دبیران کارگروه های یاد شده توسط دبیرخانه تهیه و به تصویب شورای عالی می رسد.
ماده ۷
–
الف (اصلاحی ۱۴۰۰/۰۵/۰۳)
– ترکیب اعضای کارگروه تخصصی راهبری و هماهنگی در سیاستگذاری به شرح زیر است:
۱ – نماینده ذی ربط (در سطح مدیرکل) وزارتخانه های تعاون، کار و رفاه اجتماعی، دفاع و پشتیبانی نیروهای مسلح، آموزش و پرورش، علوم، تحقیقات و فناوری، صنعت، معدن و تجارت، نفت، راه و شهرسازی، نیرو، جهاد کشاورزی، فرهنگ و ارشاد اسلامی، دادگستری، امور اقتصادی و دارایی، بهداشت، درمان و آموزش پزشکی، ورزش و جوانان و سازمان های میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری، برنامه و بودجه کشور و اداری و استخدامی کشور و معاونت رئیس جمهور در امور زنان و خانواده.
۲ – رئیس مرکز آمار ایران.
۳ – نماینده ذی ربط سازمان صدا و سیمای جمهوری اسلامی ایران (در سطح مدیرکل) با معرفی رئیس سازمان.
۴ – دبیر شورای عالی.
۵ – رئیس کانون عالی انجمن های صنفی کارفرمایی ایران.
۶ – معاون ذی ربط اتاق بازرگانی، صنایع و معادن و کشاورزی ایران (اتاق ایران) با معرفی رئیس اتاق مذکور.
۷ – معاون ذی ربط اتاق اصناف ایران با معرفی رئیس اتاق مذکور.
۸ – معاون ذی ربط اتاق تعاون ایران با معرفی رئیس اتاق مذکور.
تبصره
– دو نفر صاحب نظر و متخصص که یکی از آنها از بانوان باشد، به انتخاب دبیر شورای عالی با دعوت رئیس کارگروه می توانند متناسب با موضوعات مطرح شده در جلسات کارگروه شرکت کنند.
ب
– وظایف کارگروه راهبری و هماهنگی در سیاست گذاری، تهیه و ارایه پیشنهادهای لازم به شورای عالی در خصوص موارد زیر است:
۱ – اهداف و سیاست های اجرایی، خط مشی و الویت های نظام آموزش و تربیت فنی، حرفه ای و مهارتی.
۲ – برقراری تعامل بین دستگاه های مجری، بنگاه های اقتصادی و تشکل های صنفی.
۳ – سیاست های لازم برای توسعه مشارکت بهره برداران و نظام های حرفه ای در مراحل مختلف از جمله نیازسنجی، برنامه ریزی، تدوین استانداردها، اجرا، ارزشیابی و پایش آموزش های تربیت فنی، حرفه ای و مهارتی.
۴ – ساز و کارهای لازم برای تقویت ارتباط بین نظام اطلاعات بازار کار، نظام اطلاعات آموزش و تربیت فنی، حرفه ای و مهارتی و نظام طبقه بندی مشاغل و صلاحیت حرفه ای.
۵ – ساختارها و ترتیبات نهادی (قوانین و مقررات) آموزش و تربیت فنی، حرفه ای و مهارتی.
۶ – اولویت های پژوهشی مورد نیاز در خصوص نظام با رویکرد آینده پژوهی.
۷ – سیاست های اجرایی به منظور اثربخشی هدایت تحصیلی و هدایت شغلی در آموزش و تربیت فنی، حرفه ای و مهارتی.
۸ – ساز و کارهای ایجاد هماهنگی و نظارت بر تخصیص منابع و تسهیلات به مجریان.
ماده ۸
–
الف (اصلاحی ۱۴۰۰/۰۵/۰۳)
– ترکیب اعضای کارگروه تخصصی صلاحیت حرفه ای به شرح زیر است:
۱ – نماینده ذی ربط (در سطح مدیرکل) وزارتخانه های آموزش و پرورش (دو نفر از آموزش دوره متوسطه کار و دانش و فنی و حرفه ای)، دفاع و پشتیبانی نیروهای مسلح، علوم، تحقیقات و فناوری، بهداشت، درمان و آموزش پزشکی، جهاد کشاورزی، تعاون، کار و رفاه اجتماعی، نیرو، صنعت، معدن و تجارت، فرهنگ و ارشاد اسلامی، ورزش و جوانان، ارتباطات و فناوری اطلاعات، نفت، دادگستری و امور اقتصادی و دارایی و سازمان های میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری، برنامه و بودجه کشور و اداری و استخدامی کشور.
۲ – معاون ذی ربط دانشگاه فنی و حرفه ای با معرفی رئیس دانشگاه.
۳ – معاون ذی ربط دانشگاه جامع علمی – کاربردی با معرفی رئیس دانشگاه.
۴ – معاون ذی ربط سازمان آموزش فنی و حرفه ای کشور با معرفی رئیس سازمان.
۵ – رئیس مرکز آمار ایران.
۶ – رئیس کانون عالی انجمن های صنفی کارفرمایی ایران.
۷ – معاون ذی ربط اتاق بازرگانی، صنایع و معادن و کشاورزی ایران (اتاق ایران) با معرفی رئیس اتاق مذکور.
۸ – معاون ذی ربط اتاق اصناف ایران با معرفی رئیس اتاق مذکور.
۹ – معاون ذی ربط اتاق تعاون ایران با معرفی رئیس اتاق مذکور.
تبصره
– دبیر شورای عالی برحسب موضوع، میتواند از نمایندگان نظام های حرفه ای، سازمان های تخصصی و سایر دستگاه ها دعوت به عمل آورد.
ب
– وظایف کارگروه تخصصی صلاحیت حرفه ای، تهیه و ارایه پیشنهاد به شورای عالی در خصوص موارد زیر است:
۱ – چهارچوب صلاحیت حرفه ای و شاخص های تعیین صلاحیت حرفه ای ملی.
۲ – ساز و کارهای مربوط به آموزش و تربیت افراد جهت کسب شایستگی های نوآوری و کارآفرینی، موضوع تبصره بند (۱۰) ماده (۱) قانون.
۳ – ساز و کار و چهارچوب تدوین ضوابط، معیارها، تطبیق، ارزیابی و هم سطح سازی آموزش های رسمی، غیررسمی و آموزش های سازمان نایافته با همکاری کارگروه تخصصی نظارت و سنجش از طریق استقرار چهارچوب صلاحیت حرفه ای.
۴ – ساز و کارهای انطباق و تعیین ارتباط بین سطوح نظام های آموزشی و سطوح صلاحیت حرفه ای و حرف موجود در بازار کار.
۵ – ساز و کار ارتباط بین مدارک و گواهینامه های صلاحیت حرفه ای مبتنی بر چهارچوب صلاحیت حرفه ای ملی.
۶ – استانداردهای آموزشی و شایستگی های حِرف و مشاغل بر اساس استانداردهای ملی و بین المللی طبقه بندی حِرف و مشاغل.
۷ – ضوابط تحرک پذیری افقی و عمودی در گروههای بزرگ شغلی تا سطوح بالای صلاحیت حرفه ای و آموزشی.
۸ – ضوابط و معیارهای مورد نیاز جهت استقرار صلاحیت حرفه ای.
۹ – شیوه های جذب و به کارگیری ارزیابان صلاحیت حرفه ای.
ماده ۹
–
الف (اصلاحی ۱۴۰۰/۰۵/۰۳)
– ترکیب اعضای کارگروه تخصصی نظارت و سنجش به شرح زیر است:
۱ – نماینده ذی ربط (در سطح مدیرکل) وزارتخانه های آموزش و پرورش (دو نفر از آموزش دوره متوسطه کار و دانش و فنی و حرفه ای)، دفاع و پشتیبانی نیروهای مسلح، علوم، تحقیقات و فناوری، بهداشت، درمان و آموزش پزشکی، جهاد کشاورزی، تعاون، کار و رفاه اجتماعی، نیرو، صنعت، معدن و تجارت، فرهنگ و ارشاد اسلامی، ورزش و جوانان و ارتباطات و فناوری اطلاعات و سازمان های میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری، برنامه و بودجه کشور و اداری و استخدامی کشور.
۲ – معاون ذی ربط دانشگاه جامع علمی – کاربردی با معرفی رئیس دانشگاه.
۳ – معاون ذی ربط دانشگاه فنی و حرفه ای با معرفی رئیس دانشگاه.
۴ – معاون ذی ربط سازمان آموزش فنی و حرفه ای کشور با معرفی رئیس سازمان.
۵ – معاون ذی ربط کانون عالی انجمن های صنفی کارفرمایان ایران.
۶ – معاون ذی ربط اتاق بازرگانی، صنایع و معادن و کشاورزی ایران (اتاق ایران) با معرفی رئیس اتاق مذکور.
۷ – معاون ذی ربط اتاق اصناف ایران با معرفی رئیس اتاق مذکور.
۸ – معاون ذی ربط اتاق تعاون ایران با معرفی رئیس اتاق مذکور.
تبصره
– دبیر شورای عالی برحسب موضوع، میتواند از نمایندگان نظام های حرفه ای و سایر دستگاه ها دعوت به عمل آورد.
ب
– وظایف کارگروه تخصصی نظارت و سنجش، تهیه و ارایه پیشنهاد به شورای عالی در خصوص موارد زیر است:
۱ – الگوی نظارت، سنجش و ابزارسازی در نظام آموزش و تربیت فنی، حرفه ای و مهارتی در سطح ملی، بومی سازی و به روزرسانی آنها.
۲ – راهکارهای اجرایی برای پیاده سازی الگوهای سنجش، ارزشیابی و اعتبارسنجی.
۳ – طراحی ساز و کارهای مشارکت بهره برداران و نظام های حرفه ای در سنجش آموزش های تربیت فنی، حرفه ای و مهارتی.
۴ – طراحی، تدوین و تنظیم شاخص های نظارت بر مراکز سنجش و سطح بندی (درجه بندی) آنها.
۵ – نظارت و ارزیابی مراکز سنجش و ارایه گزارش های عملکردی مراکز یاد شده.
۶ – چهارچوب اعتباربخشی، شیوه ارزیابی و سطح بندی (درجه بندی) مجریان در سطح ملی و استانی.
۷ – ارزیابی و نظارت بر تحقق اهداف، اجرای سیاست ها و برنامه های نظام.
۸ – آیین نامه نحوه تعیین انجمن های علمی حرفه ای، اتحادیه ها و صنوف حرفه ای و شغلی جهت عضویت در ارکان نظام.
۹ – بررسی پایش عملکرد مجریان.
۱۰ – ساز و کار اجرای ماده (۹) قانون در سطح استان.
ماده ۱۰
– در راستای اجرای ماده (۹) قانون، مراکز سنجش در سطح ملی و منطقه ای (استانی) وابسته به شورای عالی با شرح وظایف زیر و با مشارکت نظام های حرفه ای تشکیل میشود:
الف
– سنجش و ارزشیابی آموزش های موضوع قانون.
ب
– تعیین صلاحیت حرفه ای نیروی کار در سطح ملی و منطقه ای (استانی).
پ
– سنجش و تشخیص شایستگی ها و صلاحیت حرفه ای و شغلی.
ت
– تعیین صلاحیت و شایستگی مجریان.
ث
– اعطای مدارک صلاحیت حرفه ای و گواهینامه های شایستگی شغلی.
ج
– ارزشیابی و همسطح سازی آموزش های فردی و سازمان نایافته با آموزش های رسمی در چهارچوب صلاحیت حرفه ای.
معاون اول رئیس جمهور – اسحاق جهانگیری